İhracat danışmanlığı nedir sorusunun kısa cevabı şu: ihracata yönelen bir firmanın pazar seçiminden gümrük belgesine kadar olan adımlarını, o adımları daha önce defalarca yürütmüş bir ekiple birlikte kurması. Uzun cevabı ise hangi işlerin kapsama girdiğinde, çünkü bu tanım firmadan firmaya değişebiliyor.
Bu yazı hizmetin ne olduğunu, hangi başlıkları kapsadığını ve nasıl seçileceğini anlatıyor. Bizim hangi işleri yaptığımızı görmek isterseniz e-ihracat danışmanlığı sayfamız o tarafı ayrıca ele alıyor.
Aşağıdaki başlıklar bir paket listesi değil. Çoğu firma bunların hepsine aynı anda ihtiyaç duymuyor, hangi ikisinin eksik olduğuna göre kapsam daralıyor.
İhracat danışmanlığı nedir, hangi işleri kapsıyor
Kapsamı beş blokta toplamak mümkün. Bir firmanın nerede takıldığı genelde bu bloklardan birinde çıkıyor.
| Blok | Tipik soru |
|---|---|
| Pazar ve rekabet | Hangi ülkeye, hangi kanaldan, hangi fiyatla? |
| Mevzuat ve belge | Bu ürün o ülkeye hangi kayıtla girer? |
| Lojistik ve gümrük | Sevkiyat hangi terimle, kim ithalatçı görünecek? |
| Finansman ve risk | Para ne zaman döner, tahsil edilemezse ne olur? |
| Pazarlama ve satış sonrası | Alıcıyı nasıl buluruz, sonra ne olacak? |
Pazar seçimi ve rekabet analizi
- Fırsatların belirlenmesi. Pazar talebi, rekabet yoğunluğu, tüketici tercihleri ve ticaret düzenlemeleri birlikte okunarak ürün için en uygun pazarlar daraltılıyor
- Pazara giriş stratejisi. Ülke, dağıtım kanalı ve fiyatlandırma modeli seçimi. Aynı ürün için pazaryeri, distribütör ve doğrudan B2B üç ayrı maliyet yapısı demek
- Rekabet analizi. Hedef pazarda yerel ve küresel rakiplerin nerede konumlandığı, hangi fiyat bandının dolu olduğu
- Dış ticaret verisi. Ticaret hacimleri, rakip gönderileri ve trendler, nereye ve nasıl ihracat yapılacağı kararını tahminden çıkarıp veriye bağlıyor
Alıcıyı bulma tarafını ayrıca konuşmak isterseniz yurt dışı müşteri bulma yazımız bu başlığı bir adım öteye taşıyor.
Mevzuat, belge ve gümrük tarafı
İhracat düzenlemeleri, gümrük prosedürleri ve tarifeler ülkeden ülkeye değişiyor. Bu blok, firmanın en çok vakit kaybettiği yer olabiliyor, çünkü eksik bir belge sevkiyatı girişte bekletebiliyor.
- Yasal gerekliliklerde yol gösterme. Hedef ülkenin ithalat kurallarına uygun hareket etmek, gecikme ve ek maliyet riskini azaltabiliyor
- Belge ve izinler. İhracat evrakının hazırlanması, izinlerin alınması, sertifika ve ticaret anlaşması gerekliliklerinin karşılanması
- Ürüne özel kayıtlar. ABD’ye gıda, takviye, kozmetik ve hayvansal ürün gönderiyorsanız FDA tarafı ayrı bir hat. Bu süreçte destek isterseniz FDA kayıt ve belgelendirme hizmetimize bakabilirsiniz
Bu başlıkta bir uyarı gerekiyor. Oran, tarih ve eşik değerleri sık değişiyor. Hiçbir danışman, gümrük müşavirinizin teyidinin yerine geçmiyor. İyi bir hizmetin yaptığı şey, hangi kaynağa bakılacağını ve neyin teyit edilmesi gerektiğini netleştirmek.
Lojistik, finansman ve risk
- Nakliye ve rota. Taşıma modu, güzergâh ve maliyet dengesi. Deniz yolu ucuz ama yavaş, hava yolu tersi. Lansman takvimi bu seçimi belirleyebiliyor
- Gümrük işlemleri. İthalatçı kimin görüneceği, teslim şeklinin ne olacağı ve bunun vergiyi kimin ödeyeceğine etkisi
- İhracat finansmanı. Devlet destekleri, ihracat kredileri ve ticaret finansmanı seçenekleri. Destek tarafı için e-ihracat devlet teşvikleri yazımıza bakabilirsiniz
- Risk yönetimi. Döviz dalgalanması, tahsilat riski ve sevkiyat aksaklıkları. İhracat kredi sigortası bu risklerin bir kısmını devrediyor
Vergi tarafında da benzer bir durum var. Tarifeler ve vergiler maliyeti doğrudan etkiliyor, ama hesabın kendisi ürünün HTS kodundan çıkıyor. İngiltere tarafı için İngiltere’de VAT sistemi yazımız ayrıntıyı veriyor.
Pazarlama, ağ ve satış sonrası
- Yerelleştirme. Pazarlama, marka dili ve ambalajın hedef pazarın kurallarına ve tüketici beklentisine uyarlanması
- Fuar ve eşleştirme. Uluslararası fuarlara katılım ve B2B eşleştirme etkinlikleri, alıcı ve distribütörle temasın hâlâ en hızlı yolu olabiliyor
- Dijital tarafta görünürlük. Hedef dilde site, arama görünürlüğü ve reklam. Bu başlık için ihracat firmaları için SEO yazımıza da bakabilirsiniz
- Dağıtıcı ve acente seçimi. Hedef ülkedeki dağıtıcı, lojistik sağlayıcı ve yerel muhataplarla kurulmuş bir ağ, ilk teması kısaltabiliyor
- Satış sonrası. İlk girişten sonra da devam eden kısım: kural değişiklikleri, tedarik aksaklıkları ve anlaşmazlıkların çözümü
İhracat danışmanlığı hizmeti nasıl seçilir
Seçim yaparken sorulacak beş soru, çoğu görüşmede farkı hemen ortaya çıkarıyor:
- Bu ürün grubunda daha önce çalıştınız mı? Gıda, kozmetik ve hayvansal ürün birbirinden çok ayrı hatlar. Genel ihracat deneyimi bunların yerine geçmiyor
- Hangi işi siz yapıyorsunuz, hangisini biz? Sınırın baştan yazılı olması, sürecin ortasında çıkan boşlukları önlüyor
- Mevzuat bilgisini nereden alıyorsunuz? Cevap birincil kaynağa dayanmıyorsa, o bilginin ne zaman eskidiği bilinmiyor demektir
- Süreç bittiğinde elimde ne kalır? Kayıt numaraları, hesap erişimleri ve belgeler firmanın kendi adına olmalı
- Bir şey ters giderse ne oluyor? Girişte bekleyen bir sevkiyatta kimin ne yapacağı önceden konuşulmuş olmalı
İhracat danışmanlığı ücretleri nasıl belirleniyor
Bu başlıkta tek bir rakam vermek doğru olmuyor, çünkü fiyat kapsamdan çıkıyor. Ama fiyatlandırma biçimleri sınırlı sayıda ve hangisiyle karşılaştığınızı bilmek karşılaştırmayı kolaylaştırıyor.
| Biçim | Nasıl işliyor | Ne zaman uygun |
|---|---|---|
| İş bazlı | Tek bir çıktı için sabit bedel, örneğin bir kayıt açılışı | İhtiyaç net ve tek kalemse |
| Paket | Birbirine bağlı birkaç adım tek bedelde | Sıfırdan kurulum yapılıyorsa |
| Aylık | Belirli bir kapsam sürekli yürütülüyor | Operasyon devam ediyorsa |
| Başarıya bağlı | Bedelin bir kısmı sonuca bağlanıyor | Sonuç ölçülebiliyorsa, her işte mümkün değil |
Fiyat karşılaştırırken bakılacak asıl şey rakam değil, rakamın neyi kapsadığı. Üç noktada fark çıkıyor:
- Üçüncü taraf bedelleri dahil mi? Resmî kurum harçları, temsilci ücretleri ve laboratuvar bedelleri çoğu zaman hizmet bedelinden ayrı ilerliyor
- Yenileme kimin işi? Bazı kayıtlar belirli aralıklarla yenileniyor. Yenilemenin kapsamda olup olmadığı ilk yıl fark etmiyor, ikinci yıl ediyor
- Revizyon sınırı var mı? Etiket ve belge tarafında geri dönüş alındığında düzeltmenin kaç kez yapılacağı baştan konuşulmuş olmalı
Bir uyarı: piyasada kapsamı belirsiz düşük teklifler dolaşabiliyor. Düşük bedel tek başına sorun değil, kapsamın yazılı olmaması sorun. Teklifi alırken hangi çıktının ne zaman teslim edileceğini yazılı istemek, sonradan çıkan farkların çoğunu baştan çözüyor.
Kimin için mantıklı, kimin için erken
Bu hizmet her firma için aynı anda anlamlı olmuyor. Sahada gördüğümüz ayrım kabaca şöyle:
- Mantıklı: üretimi oturmuş, hedef pazarı seçmiş ama o pazarın kurallarını bilmeyen firma
- Mantıklı: ihracat yapıyor ama tek müşteriye ya da tek ülkeye bağımlı firma
- Erken: ürünü henüz netleşmemiş, numunesi hazır olmayan firma. Bu durumda önce ürün kararı geliyor
- Erken: ilk partiyi finanse edecek kaynağı ayırmamış firma. Süreç kurulup beklemede kalıyor
Sıkça sorulan sorular
İhracat danışmanlığı nedir?
Pazar seçimi, mevzuat ve belge, lojistik ve gümrük, finansman ve pazarlama başlıklarında firmayla birlikte çalışan bir hizmet. Firmanın yerine karar vermek değil, kararı hangi bilgiyle vereceğini kurmak.
Amerika’ya ihracat nasıl yapılır?
Sıralama genelde şöyle işliyor: ürünün ABD’de hangi kuruma tabi olduğunun belirlenmesi, gerekli kayıtların açılması, ithalatçı ve gümrük tarafının kurulması, sonra satış kanalı. Ürün grubuna göre FDA, USDA ya da her ikisi devreye giriyor.
İhracat lisansı nedir, her üründe gerekiyor mu?
Türkiye tarafında genel bir ihracat lisansı yok, gereklilik ürüne ve hedef ülkeye göre değişiyor. Asıl belirleyici olan varış ülkesinin o ürün için istediği kayıt ve izinler.
Hangi firmayı tercih etmeliyim?
Yukarıdaki beş soruyu sorun ve cevapları yazılı isteyin. Özellikle mevzuat bilgisinin kaynağı ve süreç sonunda kayıtların kimin adına kalacağı, firmalar arasındaki farkı en hızlı gösteren iki başlık.
İhracat danışmanlığı fiyatı ne kadar?
Kapsam belirlemeden verilen rakam yanıltıcı oluyor. Yukarıdaki dört fiyatlandırma biçiminden hangisiyle çalışıldığını, üçüncü taraf bedellerinin dahil olup olmadığını ve yenilemenin kimde kaldığını sorun. Bu üçü netleştiğinde teklifler gerçekten karşılaştırılabilir hale geliyor.
E-ihracat ajansı ile ihracat danışmanlığı aynı şey mi?
Tam olarak değil. E-ihracat ajansı genelde pazaryeri tarafına odaklanıyor: hesap, listeleme, reklam. İhracat danışmanlığı ise mevzuat, gümrük ve lojistiği de kapsıyor. Pazaryerinden satacaksanız ikisine de ihtiyaç duyabiliyorsunuz.
Sonuç
İhracat danışmanlığı nedir sorusunun cevabı, kapsamın nerede başlayıp nerede bittiğinde. Beş blok var ve çoğu firmanın hepsine birden ihtiyacı olmuyor. Doğru başlangıç, hangi iki bloğun eksik olduğunu belirlemek.
Süreci birlikte yürütmek isterseniz e-ihracat danışmanlığı sayfamız yardımcı olabilir. Eğitim tarafına bakmak isterseniz e-ihracat eğitimlerimiz sayfamız duruyor.
