ABD’ye kakao ve çikolata ihracatı, kalabalık bir rafa girmek anlamına geliyor. Büyük markalar, Avrupa’dan gelen premium çikolatalar ve her eyalette butik üreticiler aynı müşteriye satıyor. Türkiye’den giden çikolatanın elinde ise iki güçlü kart var: fındık ve antep fıstığıyla tanınan ürün gamı ve etnik marketlerde, online satışta yerleşmiş Türk tatlıları kategorisi.
Zorluk, ürünün kendisinden çok kurallarda ve takvimde. ABD’de “çikolata” adını kullanabilmek için FDA’nın tanımladığı oranlar var; fındık, süt ve soya lesitini gibi bileşenler alerjen etiketini zorunlu kılıyor; çikolata sıcağa duyarlı olduğu için Amazon depolarına yalnızca belirli aylarda kabul ediliyor.
Bu yazıda bir çikolata ya da kakao ürünü üreticisinin ABD’ye ilk sevkiyattan önce tamamlaması gereken adımları sırasıyla anlatıyoruz.
ABD’ye çikolata göndermek için hangi kayıtlar gerekir?
Çikolata ABD’de gıda sayılır ve FDA’nın denetimindedir. Üretim tesisinin FDA gıda tesisi kaydı, ABD’de bir temsilci (US Agent) ve her sevkiyatta Prior Notice bildirimi gerekir. Kayıt ücretsizdir ama iki yılda bir, 1 Ekim ile 31 Aralık arasında yenilenir.
| Kayıt ya da adım | Kim yapar | Ne zaman |
|---|---|---|
| FDA gıda tesisi kaydı | Üretici (ya da onun adına hizmet sağlayıcı) | İlk sevkiyattan önce, çift yıllarda yenilenir |
| US Agent | ABD’de yerleşik temsilci | Kayıtla birlikte |
| D-U-N-S numarası | Üretici | Kayıt sırasında tesis kimliği olarak istenir |
| Prior Notice | Gönderen ya da gümrük müşaviri | Her sevkiyatta, ürün ABD’ye varmadan önce |
| FSVP | ABD’deki ithalatçı | İthalatçının tedarikçi doğrulaması, ilk sevkiyattan önce |
Kaydın yenileme dönemi şu an açık. Ayrıntılar için FDA kayıt yenileme yazımıza, kayıt sürecinin tamamı için FDA kayıt ve belgelendirme hizmetimize bakabilirsiniz.
“Sütlü çikolata” adını kullanmanın şartı nedir?
ABD’de çikolata türlerinin adları serbest değildir. FDA, 21 CFR Part 163 altında her tür için asgari oranlar tanımlar. Ürün bu oranları karşılamıyorsa ambalaja “milk chocolate” ya da “white chocolate” yazılamaz; “chocolate flavored” gibi farklı bir tanım kullanmak gerekebilir.
| Ürün adı (ABD) | Asgari şart (ağırlıkça) | Dayanak |
|---|---|---|
| Milk chocolate (sütlü) | En az %10 kakao kitlesi (chocolate liquor), %3,39 süt yağı, %12 toplam süt katısı | 21 CFR 163.130 |
| Sweet chocolate (tatlı) | En az %15 kakao kitlesi | 21 CFR 163.123 |
| Semisweet / bittersweet (bitter) | En az %35 kakao kitlesi | 21 CFR 163.123 |
| White chocolate (beyaz) | En az %20 kakao yağı, %3,5 süt yağı, %14 süt katısı; en fazla %55 tatlandırıcı | 21 CFR 163.124 |
Türkiye’de “sütlü çikolata” diye satılan bir ürünün reçetesi bu oranları zaten karşılıyor olabilir; yine de ilk sevkiyattan önce reçetenin bu tabloyla karşılaştırılması daha mantıklı. Oranlar eCFR, 21 CFR Part 163 metninden alınmıştır.
Kakao ve çikolatada etiket neden en sık takılan nokta?
FDA’nın ithalat reddi kayıtlarında Türk gıda ürünleri için en sık görülen gerekçelerden biri besin değeri etiketidir. İncelediğimiz bir dosyada çikolatalı puding ve fındık ezmesi aynı gerekçeyle, besin tablosu (482 NUTRIT LBL) kodlu retle geri döndü. Ürün sağlıklıydı, sorun etiketin ABD biçiminde olmamasıydı.
ABD etiketinde olması gerekenler kısaca şunlar:
- İngilizce ürün adı ve net miktar (hem gram hem ons)
- ABD biçiminde besin değeri tablosu (Nutrition Facts)
- İçindekiler listesi, miktar sırasına göre
- Alerjen beyanı
- Üretici ya da dağıtıcının adı ve adresi, menşe ülke
Tüm kurallar için ABD etiket kuralları yazımıza bakabilirsiniz.
Fındıklı ve sütlü çikolatada alerjen beyanı nasıl yazılır?
ABD dokuz ana alerjeni tanır: süt, yumurta, balık, kabuklu deniz ürünleri, ağaç yemişleri, yer fıstığı, buğday, soya ve susam. Türk çikolatasında bunların en az ikisi neredeyse her zaman bulunur: sütlü çikolatada süt, emülgatör olarak kullanılan soya lesitininde soya. Fındık ve antep fıstığı ağaç yemişi sayılır ve beyanda hangi yemiş olduğu açıkça yazılır.
Beyan iki biçimde yapılabilir: içindekiler listesinde parantez içinde (“lecithin (soy)”) ya da listenin hemen altında “Contains: Milk, Soy, Hazelnuts” satırıyla. Aynı hatta yemişli ve yemişsiz ürün üretiliyorsa çapraz bulaşma uyarısı ayrıca değerlendirilir.
Amazon FBA’ya çikolata hangi aylarda gönderilebilir?
Amazon, çikolatayı sıcağa duyarlı (meltable) ürün olarak sınıflandırır. Amazon ABD’nin kendi yardım sayfasına göre bu ürünler FBA depolarına yalnızca 16 Ekim ile 14 Nisan arasında kabul ediliyor. 15 Nisan ile 15 Ekim arasında depoda bulunan ya da depoya gelen sıcağa duyarlı ürün satılamaz olarak işaretleniyor ve ücret karşılığında imha ediliyor.
| Dönem | FBA durumu | Ne yapılır |
|---|---|---|
| 16 Ekim – 14 Nisan | Depoya kabul | Ana satış sezonu; gönderim planı bu aralığa göre kurulur |
| 15 Nisan – 15 Ekim | Kabul yok, kalan stok imha | Stok Nisan başından önce satılır ya da geri çekilir; yaz satışı yalnızca satıcının kendi soğuk zincirli gönderimiyle |
Bu takvim, yılbaşı ve Sevgililer Günü sezonunu kapsadığı için ilk sevkiyatın Ekim ve Kasım’da planlanması daha mantıklı olabilir. Amazon bu politikayı zaman zaman güncellediği için gönderim öncesi Seller Central’daki güncel sayfa kontrol edilmelidir. Amazon ABD süreci için Amazon hizmetimize bakabilirsiniz.
Sevkiyatta sıcaklık riskini nasıl yönetirsiniz?
Çikolata yolculukta da sıcağa açıktır. Deniz yolunda konteyner içi sıcaklık yazın kolayca yükselebilir; hava kargoda ise aktarma noktasında bekleme süresi belirleyici olur. Yaz aylarında soğutmalı konteyner (reefer) ya da yalıtımlı ambalaj ve soğuk paket kullanılması, ürünün beyazlaşma (bloom) ve şekil bozulması olmadan ulaşmasına yardımcı olabilir.
Ürün ABD’ye vardığında da sıcaklık önemlidir: depo seçimi yapılırken iklim kontrollü alan sorulmalıdır. Amazon’a gidecek stok için takvim yukarıdaki tabloya göre kurulur.
Kaliforniya’da satılacak çikolatada ek kural var mı?
Kaliforniya’nın Prop 65 düzenlemesi, kurşun ve kadmiyum gibi maddeler belirli düzeyi aşan ürünlerde tüketiciye uyarı verilmesini istiyor. Kakao bu maddeleri doğal olarak içerebildiği için çikolata bu düzenlemenin sık gündeme geldiği bir kategori. Kaliforniya’ya ya da tüm ABD’ye satış yapan bir satıcı için hammaddenin ağır metal analizinin dosyada bulunması daha sağlam bir başlangıç olabilir.
Türkiye’den giden çikolatada hangi ürünler öne çıkabilir?
Önce zorluk: ABD’de sade sütlü ve bitter tablet pazarı büyük markaların elinde ve fiyat rekabeti sert. Yeni bir markanın bu rafta yalnızca fiyatla yer bulması zor olabilir. Fırsat ise daha dar kategorilerde görünüyor.
- Fındıklı ve antep fıstıklı ürünler: Türkiye’nin hammadde avantajı en belirgin olduğu alan; ürünün hikâyesi de buradan kurulabiliyor.
- Hediyelik kutu ve çikolata kaplı kuru meyve: Yılbaşı ve Sevgililer Günü sezonunda talep görebilen, Amazon’un kabul takvimiyle örtüşen ürünler.
- Etnik market kanalı: Türk ve Orta Doğu marketlerinde tanınan ürünler, ilk sevkiyat için daha kontrollü bir giriş noktası olabilir.
Hangi kanaldan girilirse girilsin, FDA kaydı, etiket ve alerjen tarafı aynıdır; fark yalnızca sevkiyat takviminde ve paketlemede olur.
Gümrükte nelere dikkat edilir?
Çikolata ve kakao ürünleri gümrük tarifesinde 1806 başlığı altında, kakao tozu ve kakao yağı ise 18. faslın diğer başlıklarında sınıflandırılır. Doğru tarife kodu hem vergi oranını hem de FDA’nın ürünü hangi ürün koduyla değerlendireceğini belirler. Vergi oranları dönem dönem değiştiği için güncel oranın gümrük müşaviriyle teyit edilmesi önerilir.
Prior Notice’in nasıl verildiğini FDA Prior Notice bildirimi yazımızda anlattık.
Sık sorulan sorular
Kakao ürünü ihraç etmek için FDA kaydı şart mı?
Evet. Kakao tozu, kakao yağı ve çikolata gıda sayılır; üretim tesisinin FDA gıda tesisi kaydı ve ABD’de bir US Agent gerekir. Kayıt ücretsizdir, çift yıllarda yenilenir ve her sevkiyatta ayrıca Prior Notice verilir.
Çikolata ABD’de etiket yüzünden reddedilir mi?
Olabiliyor. İncelediğimiz bir dosyada çikolatalı ürün besin değeri tablosu ABD biçiminde olmadığı için gümrükte reddedildi. İlk sevkiyattan önce etiketin ABD biçimine göre incelenmesi bu riski azaltabilir.
Çikolatayı yazın Amazon’da satabilir miyim?
FBA ile yazın satış mümkün değil; Amazon ABD sıcağa duyarlı ürünleri yalnızca 16 Ekim ile 14 Nisan arasında depoya kabul ediyor. Yaz aylarında yalnızca satıcının kendi soğuk zincirli gönderimiyle satış yapılabilir.
Çikolata fabrikasının FDA kaydı ne zaman yenilenir?
Gıda tesisi kayıtları çift yıllarda 1 Ekim ile 31 Aralık arasında yenilenir. 2026 dönemi açık; 31 Aralık’a kadar yenilenmeyen kayıt geçersiz sayılır.
Ürünüme “milk chocolate” yazabilir miyim?
Reçete en az yüzde 10 kakao kitlesi, yüzde 3,39 süt yağı ve yüzde 12 toplam süt katısı içeriyorsa evet. Karşılamıyorsa farklı bir ürün adı kullanmak gerekebilir.
Sonuç
ABD’ye kakao ve çikolata ihracatında sıra şöyle işliyor: önce FDA tesis kaydı ve US Agent, sonra reçetenin çikolata tanımlarıyla ve etiketin ABD biçimiyle karşılaştırılması, ardından alerjen beyanı ve sevkiyat planı. Amazon’da satış hedefleniyorsa takvim 16 Ekim ile 14 Nisan arasına göre kurulur. FDA kaydı, etiket incelemesi ve Amazon ABD süreci tek başına alınabilir; gerekirse aynı pakette birlikte yürütülebilir. Bilgi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
