ABD’ye Pet Food İhracatı: USDA VS Permit (VS-16), FDA Kaydı ve Gümrük

ABD’ye pet food ihracatı, hayvansal içerikli ürünlerin ithalatında dünyanın en sıkı denetim uygulayan ülkelerinden birine giriş demek. Köpek ve kedi maması, çiğneme ürünleri ve ödüller ABD’de iki kurumun birden alanına giriyor: tesis kaydı ve etiket tarafında FDA, hayvan sağlığı ve biyogüvenlik tarafında USDA’nın APHIS birimi. İkinci kurumun verdiği izin, sahada “VS Permit” ya da form numarasıyla “VS-16 izni” olarak anılıyor.

Pet food tarafında izni, FDA kaydını ve gümrük adımlarını tek pakette yürütüyoruz: USDA ve APHIS izni hizmeti.

ABD, dünyanın en büyük evcil hayvan maması pazarı ve talep her yıl büyüyor; Türk üreticisi için gerçek bir alan var. Ancak bu pazara giriş üretimle birlikte yürüyen bir izin ve kayıt sürecini gerektiriyor. Bu yazıda pet food, hayvansal protein içeren takviye ve kozmetik ürünleri, deri ve kemik bazlı malzemeler için USDA tesis kaydı, VS Permit (Form VS 16-3) başvurusu, FDA tarafı, gümrük ve etiket adımlarını sırasıyla anlatıyoruz.

ABD’ye Pet Food İhracatında Temel Gereklilikler

Köpek maması, kedi maması, çiğneme ürünü ya da ödül göndermek isteyen bir firmanın önünde dört ayrı başlık duruyor. Hiçbiri diğerinin yerine geçmiyor, dördü birlikte tamamlanıyor:

• FDA tesis kaydı ve US Agent: Üretim tesisi FDA sistemine kayıtlı olur, ABD’de FDA’nın muhatap alacağı bir temsilci atanır. Pet food FDA gözünde gıda gibi düzenleniyor. Ayrıntı için FDA kayıt ve belgelendirme sayfamıza bakabilirsiniz.
• USDA APHIS VS Permit (VS-16): Hayvansal içerik taşıyan her ürün için ürün ve menşe ülke kombinasyonu bazında ithalat izni. Bu yazının ana konusu.
• Customs bond ve ithalatçı kaydı: ABD gümrüğünde ticari girişler için customs bond ve Importer of Record (IOR) gerekiyor.
• Etiket ve içerik uyumu: İçerik listesi, besin değerleri ve iddialar FDA ile AAFCO standartlarına göre kurulur.

USDA Nedir, Pet Food İhracatında Neden Önemlidir?

USDA (United States Department of Agriculture), ABD Tarım Bakanlığı’dır. Bu kurumun altında çalışan APHIS (Animal and Plant Health Inspection Service), ülkeye giren tüm hayvansal ve bitkisel ürünlerin biyogüvenliğini denetler.

USDA’nın temel görevi:

• ABD’ye girecek ürünlerin hayvansal veya bitkisel hastalık riski taşımamasını sağlamak
• İthal ürünlerin menşe ülkede uygun koşullarda üretildiğini belgelemek
• Uygun sertifikasyona sahip üreticilerin ihracatını kolaylaştırmak
• Hayvan refahı ve zoonotik hastalık (hayvandan insana geçen hastalık) risklerini önlemek

Yani ABD’ye et, süt, yumurta, jelatin, kolajen, hayvansal protein, deri, kemik, pet food veya bu içeriklerin herhangi bir bileşenini barındıran bir ürün gönderilecekse, FDA kaydına ek olarak USDA / VS Permit onayı gerekiyor.

VS Permit (VS-16 İzni) Nedir?

VS Permit (Veterinary Services Import Permit), ABD’ye hayvansal kaynaklı ürün göndermek isteyen üretici veya ithalatçıların alması gereken resmi izin belgesidir. İzin USDA-APHIS Veterinary Services tarafından verilir ve başvuru Form VS 16-3 ile yapılır; “VS-16 izni” ifadesi bu form numarasından geliyor. Belge, belirli ürün gruplarının ABD’ye girişine hayvan sağlığı açısından onay sağlar.

Hangi ürünlerde gerekir, hangilerinde gerekmez?

Nihai karar ürün ve menşe kombinasyonuna göre veriliyor; APHIS’in VS Permitting Assistant aracı hangi ürünün izne tabi olduğunu söylüyor. Konteyner yüklenmeden önce bu araçtan çıkan sonuç dosyaya konur.

Neden gerekli?

ABD’ye ithal edilen bu ürünler, hayvansal kaynaklı bulaşıcı hastalıkların (şap, kuş gribi, Afrika domuz vebası) ülkeye taşınma riskini taşıdığı için biyogüvenlik protokolüne tabidir. VS Permit olmadan gelen ürün ABD gümrüğünde “hold” statüsüne alınabiliyor; dosya tamamlanamazsa iade ya da imha kararı çıkabiliyor.

USDA Registration (Tesis Kaydı)

ABD’ye hayvansal içerikli ürün gönderen her firmanın, öncelikle üretim tesisini USDA sistemine tanıtması gerekir. Bu süreç FDA tesis kaydına benzer bir mantıkla işler, fakat hayvansal içerikli ürünlerde FDA’ya ek olarak USDA denetiminde yürütülür.

USDA kaydı kapsamında:

• Üretici tesis adresi, iletişim bilgileri, ürün kategorileri ve proses bilgileri sisteme kaydedilir.
• Ürünlerde kullanılan hammaddelerin menşei ve işlenme şekli detaylı şekilde bildirilir.
• Her ürün grubu için menşe ülke sağlık sertifikası (Veterinary Health Certificate) sunulur.
• ABD tarafında, başvuruları takip eden bir ABD yerleşik temsilci (US Agent) atanır.

Kayıt ve izin süreci iki aşamalıdır:

1. USDA Registration (tesis kaydı)
2. VS Permit başvurusu (ürün bazlı izin, Form VS 16-3)

Bu iki adım tamamlandıktan sonra ürünler USDA sisteminde görünür hale gelir ve ithalat sırasında APHIS eFile üzerinden doğrulanabilir.

VS-16 Başvuru Süreci ve Belgeler

USDA tesis kaydı ve VS Permit başvuruları elektronik ortamda yapılır. Başvurular APHIS eFile üzerinden yürütülüyor; formun kendisi Form VS 16-3.

Gerekli belgeler:

• Tesis kayıt formu (USDA Registration Form)
• Ürün içerik beyanı (Ingredient Statement): tüm içerikler, hayvansal proteinler, yan ürünler, yağ ve vitamin bileşenleri detaylı listelenir
• Üretim prosesi açıklaması (Processing Description): ısıl işlem, kurutma, pH gibi işlem parametreleri
• Hayvansal içeriklerin kaynağını gösterir belge
• Menşe ülke sağlık sertifikası (Veterinary Health Certificate)
• US Agent bilgileri
• İthalatçı / distribütör bilgileri

Başvuru sonrasında USDA uzmanları dosyayı inceler, gerektiğinde ek belge ister. Sonuçlanma süresi dosyanın eksiksizliğine ve ürün grubuna göre değişiyor; sahada üç haftadan üç aya kadar uzayan örnekler görüyoruz. Onaylanan başvuruya özel olarak bir Permit Number (örnek: A21585) verilir.

Bu numara, ihracat belgelerinde ve konşimento evraklarında “USDA Import/Export License” olarak belirtilmelidir.

Ücretler ve Yıllık Yenileme Süreci

USDA-APHIS başvuru ücretlerini her yıl günceller. APHIS’in kendi ücret tablosuna göre (2 Eylül 2026 tarihli sayfa) güncel kalemler şöyle:

Not: Kurum ücreti doğrudan USDA’ya ödenir. İzin genellikle bir yıl geçerlidir ve süresi dolmadan yenileme yapılmazsa askıya alınır; yenileme takvimi dosyaya en baştan not edilir.

ABD Gümrüğü (CBP), Customs Bond ve Vergiler

USDA izinleri alındıktan sonra ihracat süreci CBP (U.S. Customs and Border Protection) ile entegre şekilde yürütülür. CBP, gümrük girişinde USDA sistemindeki izinleri kontrol eder ve eşleştirir. Ürünün USDA izni yoksa veya permit numarası belgede hatalıysa:

• Ürün “hold” durumuna alınır
• CBP “Refused Entry” (giriş reddi) bildirimi düzenleyebilir
• Ürün ihracatçıya geri gönderilebilir veya imha edilebilir

Bu nedenle her ürün için etiket, ürün listesi ve permit numarası doğru şekilde hazırlanmalıdır. Gümrük tarafında üç konu daha sürece giriyor:

• Customs bond: Ticari hacimli gönderilerde bond olmadan giriş yapılamıyor. Tek seferlik ya da yıllık (continuous) bond seçilir; üçten fazla sevkiyatta yıllık bond genelde daha hesaplı oluyor. Ayrıntı ABD gümrük bond yazımızda.
• DDP (Delivered Duty Paid): Tüm vergilerin gönderici tarafından ödendiği teslim şekli; Amazon ve perakende alıcılar çoğunlukla bunu istiyor.
• Vergi katmanı: 29 Ağustos 2025’te 800 USD altı gönderilerin vergi muafiyeti askıya alındı, yani düşük değerli gönderiler de beyana ve vergiye tabi. IEEPA kapsamındaki karşılıklı tarife 24 Şubat 2026’da sona erdi. 24 Temmuz 2026’dan bu yana Türkiye kaynaklı ürünlerde kesin olan katman, Section 301 kapsamındaki yüzde 12,5 (Federal Register 2026-15181). Bu oran ürünün kendi gümrük vergisi oranına ekleniyor, onun yerine geçmiyor. Hesabın kurulumu için güncel gümrük vergisi hesabı yazımıza bakabilirsiniz.

Sevkiyatta hazır olması gereken belgeler

• Commercial invoice (ticari fatura)
• Packing list (paket listesi)
• Bill of lading (konşimento)
• USDA permit belgesi
• Veterinary certificate: ürünün BSE-free (deli dana hastalığından arınmış) veya avian influenza-free (kuş gribi riski olmayan) bir kaynaktan geldiğini gösterir, üretici ülkenin veterinerlik otoritesinden alınır
• FDA Prior Notice (varış öncesi bildirim)

ABD tarafında ithalatçının da Importer of Record (IOR) olarak kaydı bulunmalıdır. Amazon’a gönderilen üründe Amazon IOR olmuyor; bu rol ihracatçının kendi ABD şirketine ya da bir hizmet sağlayıcıya düşüyor.

Etiketleme: FDA ve AAFCO Kuralları

ABD’de pet food etiketi için FDA kuralları ve AAFCO (Association of American Feed Control Officials) standartları birlikte geçerli. AAFCO federal bir kurum değil, eyalet yem kontrol kurumlarının çatısı; ama her eyalet onun model kurallarını benimsediği için etiket uyumu fiilen zorunlu.

Etikette bulunması gerekenler:

• Ürün adı ve hedef hayvan beyanı (Dog Food, Cat Treat gibi)
• İçerik listesi (ingredient statement), ağırlık sırasına göre ve AAFCO tanımlı isimlerle
• Garanti edilen analiz (guaranteed analysis): ham protein, ham yağ, ham lif, nem
• Net ağırlık, hem metrik hem Amerikan ölçü biriminde
• Üretici adı, ülke, adres ve “Product of Turkey” ibaresi
• Üretim ve son kullanma tarihi
• Sevk evrakında USDA permit numarası (örnek: A21585)

Etiket tamamen İngilizce olur. “Complete and balanced” iddiası, ürün adında “chicken” kullanımı ve ödüllerdeki beyan gibi AAFCO ayrıntılarını pet food AAFCO etiketi ve formülasyon yazımızda ayrıca anlattık.

Amazon’da Pet Food Satışı

ABD’de pet food satışı için yalnızca distribütör kanalı değil, Amazon FBA ve kendi e-ticaret siteniz de bir seçenek. Ancak Amazon’da pet food onaya tabi (gated) bir kategori: listing açılmadan önce Amazon FDA tesis kaydı teyidi, VS Permit ve etiketin okunur fotoğraflarını isteyebiliyor. Onay dosyası, gümrük dosyasıyla aynı belgelerden kuruluyor; ikisini birlikte hazırlamak zaman kazandırıyor. Kategori onayı ve sonrası için Amazon ABD’de pet food satışı yazımıza bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Pet food için FDA belgesi var mı?

Hayır, FDA ürün belgesi ya da sertifikası vermez. Zorunlu olan FDA tesis kaydı, US Agent ve içerik uyumudur. “FDA onaylı” ibaresi etikete yazılamaz.

FDA kaydı tek başına yeterli mi?

Ürün hayvansal içerik taşıyorsa hayır, USDA VS Permit de gerekir. Tamamen bitkisel bir üründe (sebze tozu, bitkisel yağ) FDA kaydı yeterli oluyor.

VS-16 permit olmadan ihracat yapılabilir mi?

Hayvansal içerikli üründe USDA Veterinary Services izni olmadan gönderilen ürün gümrükte tutuluyor; dosya sonradan tamamlanamazsa iade ya da imha kararı çıkabiliyor. İzin sevkiyattan önce alınır.

Yumurta ya da süt içeren takviye için VS Permit gerekir mi?

Evet. Yumurta proteini, whey ya da süt tozu içeren ürün hayvansal kaynaklı sayılır ve USDA VS Permit ister. Bitkisel takviyede yalnızca FDA kaydı yeterlidir.

Amazon’da pet food satmak için hangi belgeler gerekir?

FDA tesis kaydı teyidi, VS Permit, etiketin okunur fotoğrafları, tedarikçi faturaları ve gerekirse laboratuvar analizleri. Kategori onayı listing açılmadan önce alınıyor.

FDA ve USDA farkı nedir?

FDA tesis kaydı, etiket ve iddia dilini düzenler; USDA-APHIS hayvansal içerikli üründe hayvan sağlığı açısından ithalat izni verir. Pet food ikisinin de alanına girer.

Neden Profesyonel Destek Almalısınız?

USDA ve VS Permit başvuruları teknik bir süreçtir. Formlarda yapılacak küçük hatalar bile başvurunun reddine veya gecikmesine yol açabilir. Ayrıca ABD tarafında bir US Agent bulunması zorunludur.

Export Partners Türkiye olarak biz:

• USDA Registration & VS Permit dosyalarını sizin adınıza hazırlarız.
• US Agent atamasını yaparız.
• Belgelerinizi USDA ve CBP sistemlerinde takip ederiz.
• Gerekli yenileme bildirimlerini zamanında gerçekleştiririz.

Bu sayede ürünlerinizin gümrükte beklemeden ithalat sürecine geçmesini sağlarız.

Sonuç

Türkiye, yüksek kaliteli protein kaynakları ve rekabetçi fiyatlarıyla ABD pet food pazarında avantajlı; doğru regülasyon uyumuyla Türk firmaları Amazon’da, distribütörlerde ve zincir pet mağazalarında yer alabiliyor. ABD hayvansal içerikli ürün ithalatında kurallarını her yıl güncelliyor ve belge kontrolü giderek daha hassas hale geliyor.

Amerika’ya pet food, jelatin, kolajen, hayvansal protein, süt tozu, deri veya benzeri ürün ihraç etmeyi planlıyorsanız, USDA kaydı, VS Permit, etiket ve gümrük süreçlerini üretimle birlikte planlamak en büyük zaman kazancını sağlıyor. Konuyla ilgili diğer yazılarımız: USDA / VS Permit nasıl alınır, ABD’ye doğal köpek çiğneme ürünleri ve ABD’ye pet takviyesi ihracatı.

Son güncelleme: 22 Eylül 2026. Bu yazı, daha önce ayrı duran “Pet Food İhracatında FDA ve VS-16 Süreçleri” ve “ABD’ye Pet Food ve Hayvansal Gıda İhracatı” yazılarını tek rehberde birleştiriyor.